Góra Grabarka - po³o¿ona w po³udniowej czê¶ci Województwa Podlaskiego, w Puszczy Mielnickiej, niedaleko Siemiatycz - to najwa¿niejsze ¶wiête miejsce obrz±dku prawos³awnego w Polsce. Stoi tutaj cerkiew pod wezwaniem Przemienienia Pañskiego. We wschodniej tradycji ¶wiêto Przemienienia Pañskiego, czyli Spasa Izbawnika (Zbawiciela), nale¿y do jednego z 12 najwa¿niejszych ¶wi±t w prawos³awnym kalendarzu liturgicznym i obchodzone jest szczególnie uroczy¶cie.
Wed³ug przekazów w czasie najazdu tatarskiego w XIII w. mieli siê na Górze Grabarce schroniæ mnisi z klasztoru w Mielniku, którzy zabrali ze sob± ikonê Spasa Izbawnika z mielnickiej cerkwi.
Tradycja pielgrzymowania na ¦wiêt± Górê siêga 1710 r., kiedy to epidemia cholery dziesi±tkowa³a ludno¶æ na terenie Podlasia. Wówczas jeden z okolicznych mieszkañców dozna³ objawienia: wszyscy, którzy dotr± na Grabarkê, zostan± uratowani od panuj±cej choroby (wed³ug legendy po przybyciu wiernych z Siemiatycz i ustawieniu krzy¿a nast±pi³ cud - ludzie zaczêli zdrowieæ i nikt ju¿ nie umar³). Ocaleni wznie¶li na ¦wiêtej Górze drewnian± kaplicê pod wezwaniem Spasa Izbawnika.
W koñcu XIX w. w miejsce ma³ej kaplicy przeniesiono cerkiew Woskresieñsk± z Mielnika. Najliczniejsze pielgrzymki zaczê³y przybywaæ na Górê Grabarkê po II wojnie ¶wiatowej, gdy g³ówne sanktuaria prawos³awne - Poczajew i ¯yrowice, znalaz³y siê w granicach by³ego ZSRR (obecnie w granicach Bia³orusi).
Cerkiew przetrwa³a a¿ do podpalenia w lipcu 1990 roku. W jej miejsce postawiono now± cerkiew, bêd±c± kopi± poprzedniej. Po¶wiêcenie nowej cerkwi odby³o siê w maju 1998 r. podczas XIX Ogólnopolskiej Prawos³awnej Pielgrzymki M³odzie¿y na ¦wiêt± Górê Grabarkê (przyby³o wówczas oko³o 2 tys. m³odych wyznawców prawos³awia).
Cerkiew Spask± otacza las krzy¿y ofiarnych z epitafiami pisanymi cyrylic±, przynoszonych przez wiernych w intencji zdrowia oraz duchowej odnowy. Wszystko to stanowi integraln± czê¶æ monasteru ¿eñskiego ¶w. Marty i Marii, za³o¿onego w 1947 roku. W¶ród zabudowañ monasterskich wyró¿nia siê cerkiew ¶w. ¯on Mironosic, pamiêtaj±c± czasy za³o¿enia monasteru. Obok znajduje siê dom pielgrzyma.
Na ¦wiêtej Górze Grabarce odbywaj± siê co roku uroczysto¶ci ¦wiêta Przemieniania Pañskiego (19 sierpnia), ustanowionych na pami±tkê wydarzeñ na Górze Tabor. W 2000 roku odby³y siê tu g³ówne obchody jubileuszu 2000-lecia chrze¶cijañstwa, których ukoronowaniem by³o przywitanie kopii Ikony Matki Bo¿ej Iwierskiej (dar od mnichów z Monasteru Iwerion na ¦w. Górze Athos w Grecji). ¦wiêta Góra jest tak¿e miejscem majowych pielgrzymek - spotkañ m³odzie¿y prawos³awnej z ca³ego ¶wiata.