Obecnie Oświęcim to ważny ośrodek handlowy i gospodarczy (rozwinięty przemysł mechaniczny i chemiczny), zamieszkany przez około 45 tysięcy osób. Tym niemniej, to właśnie ponura przeszłość Oświęcimia i pamięć o tamtejszym obozu koncentracyjnego sprawia, że jest to jedno z najczęściej odwiedzanych miejsc w Polsce. Warto tam jednak pojechać nie tylko ze względu na jego tragiczną historię tego miejsca.

Mieszkańcy miasta podkreślają, że mieszkają w Oświęcimiu, nie Auschwitz, mieście, które wprawdzie zostało naznaczone przez historię, ale w którym życie toczy się dalej. Świadczą o tym chociażby działające tutaj liczne organizacje kulturalne.

Jedną z najważniejszych i najaktywniejszych jest Centrum Żydowskie, ośrodek edukacyjno-kulturalny, przy którym działa także muzeum i synagoga. Centrum nie tylko zajmuje się upamiętnieniem ofiar Holocaustu, ale także umożliwia zwiedzającym poznanie kultury i historii polskich Żydów. Tutejsza synagoga jako jedyna zdołała przetrwać czasy wojny, aby następnie stać się pierwszym uruchomionym po wojnie miejscem kultu Żydów. Warto odwiedzić również Centrum Dialogu i Modlitwy.

Tutejsze Stare Miasto, z kilkoma zabytkowymi kościołami i ruinami zamku, urzeka spokojem. To idealne miejsce do refleksji po wstrząsającej wyprawie do obozu. Osobom, które mogą zatrzymać się w Oświęcimiu na dłużej, polecamy wycieczkę do pobliskiej Pszczyny - jednej z najstarszych osad na Śląsku, oraz do Wieliczki - zabytkowej kopalni soli. Niedaleko stąd znajduje się również Kalwaria Zebrzydowska, znana ze względu na znajdujące się tu sanktuarium pasyjno-maryjne.